Bazı Hetarilformazanların ve Metal Komplekslerin Sentezleri ve Boyarmadde Olarak Kullanılabilirliklerinin Araştırılması

Abstract

BAZI HETARİLFORMAZANLARIN VE METAL KOMPLEKSLERİNİN SENTEZİ VE BOYAMA ÖZELLİKLERİNİN İNCELENMESİ ÖZET Bu çalışmada, literatürde yer alan 2-kinolin karbaldehid ve 2-tiyofen karbaldehid fenilhidrazonlarının diazolandırılmış antranilik asid ile kenetlenme lerinden oluşturulan kinolinil ve tiyofenil formazanlar ile yeni sentezlenmiş olan 2- furan karbaldehid fenilhidrazonun diazolandırılmış antranilik asid ile kenetlendiril mesinden oluşan furfuril formazanın sentezleri yapıldı. Bu formazanların Cu2+, Ni2+ ve Co2+ tuzları ile oluşturdukları metal kompleksleri oluşturuldu. Elde edilen hetaril- formazanlar ve metal kompleksleri ile poliamid ve yünlü elyafı boyama çalışmaları yapıldı. Hetarilformazanların elyafı iyi sayılabilecek şekilde boyadıkları görülürken, metal komplekslerinin suda çözünmeme özellikleri dolayısıyla boyarmadde olarak kullanılamayacakları sonucuna varıldı. Buna karşılık aynı komplekslerin elyaf üzerinde oluşturulmaları halinde yüksek haslıkta renkler elde edildi. Boyanan kumaşların üzerlerinde oluşan renklerin ışık, sürtme ve yıkama haslıkları tayin edildi. Anahtar Kelimeler :Hidrazon, Formazan, Hetarilformazan

11 SYNTHESIS AND DYING PROPERTIES OF SOME HETARYLFORMAZANS AND THEIR METAL COMPLEXES ABSTRACT In this study, quinolinyl and thiophenyl formazans which were formed by coupling diazoted anthranilic acid and quinoline-2-carboxaldehyde, and thiophene-2- carboxaldehyde phenylhydrazones; and furfuryl formazans which were formed by coupling diazoted anthranilic acid and newly prepared furane-2-carboxaldehyde phenylhydrazone are sythesised. Metal complexes of these synthesised formazans with Co (E), Cu (E), Ni (II) ions were prepared and structures of the formed complexes and hetarylformazans were determined by using UV/VIS, IR and NMR spectroscopic tecniques and elemental analysis results obtained results are found in close agreements with the theoretical results. The dying studies of the synthesised hetarylformazans and their metal complexes were performed on polyamide and wooly fiber materials. It was observed that hetarylformazans reasonably dye the used fiber materials, but their water insoluble metal complexes may not be used for dying purposes directly. However, fast and bright colours were obtained when the complexes were directly formed on the used fiber materials. Ligh, rubbing and washing fastness of the formed colour of the dyes on the materials were determined. Key Words :Hydrazone, Formazan, Hetarylformazan