Narin Betonarme Sanayi Bacalarında Rüzgar Etkilerinin İncelenmesi ve Bu Yapıların Rüzgar Yüklerine Göre Hesabı

Abstract

Bacalar; atık gazların uzaklaştırılmasını sağlayan yapılar olup ilk zamanlarda kısa boylu ve tuğladan bacalar kullanılmakta iken, zaman ilerledikçe uzun ve narin betonarme bacalara ihtiyaç duyulmuştur. Günümüzde yüksekliği 300 metreyi bulan betonarme sanayi bacaları yapılmaktadır. Bu çalışmanın amacını, betonarme sanayi bacaları üzerinde oluşan rüzgar yüklerinin farklı yük standartlarına göre hesaplanması ve bacalarda bulunan narinlik etkisinin de dikkate alınmasıyla içsel kuvvetler bazında bu yüklerin oluşturacağı etkilerin değerlendirilmesi oluşturmaktadır.Bu sebeple, çalışmanın birinci bölümünde yüksek yapıların maruz kalabilecekleri elverişsiz durumlar üzerinde durulmakta, geçmişte bu konu üzerinde yapılan bazı çalışmalardan bahsedilmektedir. Çalışmanın ikinci bölümünde betonarme sanayi bacaları hakkında genel bilgiler verilmekte; üçüncü bölümde ise kullanılan materyal ve yöntemler üzerinde durulmaktadır. Çalışmanın dördüncü bölümünde üçüncü bölümde hesap yöntemleri verilen narin olan-olmayan betonarme sanayi bacalarının farklı standartlara göre rüzgar yükleri hesaplanmakta ve bu yüklere bağlı olarak yapısal analizler yapılarak karşılaştırmalar sunulmaktadır.Çalışmanın bütününden çıkartılabilecek sonuç ve öneriler beşinci bölümde özetlenmekte ve bu son bölümü kaynaklar dizini ile ek bölüm izlemektedir.Elde edilen sonuçlar, narinliğin belirli bir baca yüksekliğinden sonra etkili olduğunu ve içsel kuvvetlerin ani artışına sebep olduğunu göstermektedir.

Chimneys are structures that are providing waste gases to be taken away. At first times, short and brick made chimneys were used and when time passes, tall and slender chimneys were needed. Nowadays, industrial reinforced concrete chimneys of three hundred meters height are being built. The calculation of wind loads on industrial reinforced concrete chimneys according to different load codes and the evaluation of effects of these loads in the bases of internal forces by considering slenderness effect are constituting the scope of this study.Therefore, in the first part of the study the unfavorable conditions that high buildings can be exposed are focused on and some studies done in the past on this subject are mentioned. In the second part, general information about industrial reinforced concrete chimneys are given; as for in the third part, materials and methods used are emphasized. In the fourth part of the study, the wind loads of slender and non-slender industrial reinforced concrete chimneys according to different standards whose calculation methods are given in the third part are calculated and comparisons are given by making structural analysis depending on these loads.The obtained conclusions and suggestions from the whole study are summarized in the fifth part and references and appendix are following this last part.The results obtained show that slenderness is very effective after a specific chimney height and causes internal forces to increase rapidly.