Samsun İlinde Kentleşmenin Çevresel Açıdan İncelenmesi

Abstract

Kentler, tüm dünyada ülkelerin sosyal yapısında ve ulusal ve bölgesel ekonomilerinde oldukça önemli rol oynamaktadır. Kentler, iş olanakları, eğitim, sağlık ve kültürel zenginlik sunmaları nedeniyle insanlığa önemli hizmetlerde bulunmaktadır. Dünya nüfusunun %45'inden daha fazlası kentlerde yaşamaktadır ve kırsal alanda %1.7 olan yıllık nüfus artış oranı, kentsel alanlarda %2.4 civarındadır. Bununla birlikte, hızlı ve çoğu kez planlanmamış kentler hizmet kapasitesini aşan insan ihtiyaçları, çevresel bozulma ve yoksulluklara neden olmaktadır. Kentlerin hızlı büyümesi 21. yüzyılın temel problemlerinden birisidir. Özellikle gelişmekte olan ülkelerde hızlı ve çarpık kentleşme, birçok çevresel sorunların kaynağını oluşturmaktadır. Yaşam ve hizmet kalitesinin düşmesi, aşırı kalabalıklık, hava kirliliği, su kirliliği, katı atıkların uygun olmayan yönetimi ve trafik çarpık kentleşmenin neden olduğu başlıca sorunlardandır. Samsun, Karadeniz'in kıyısında bulunan 439.000 nüfuslu bir kenttir. Samsun, Türkiye'nin gelişmiş ve nispeten gelişmekte olan yerleşim yerlerinden birisi konumundadır. Hızlı ve düzensiz kentleşme, Türkiye'nin birçok yerleşim yerinde olduğu gibi Samsun'da da önemli problemlerden birisini oluşturmaktadır. Bu çalışmada, Samsun ilindeki kentleşmenin çevresel açıdan geniş bir perspektifi çıkarılmıştır. Samsun'da gelecekteki kentleşme ve sürdürülebilirlik açısından alternatif çözüm olanakları araştırılmıştır. Anahtar Kelimeler: Kent, kentleşme, çevresel sorunlar, sürdürülebilir kentleşme.

Urban plays a vital role in the social fabric of countries and in national and regional economies worldwide. Cities offer the lure of better employment, education, health care, and culture. Currently, over 45% the world?s population live in urban areas and the annual population growth rate is around 2.4% year-1 in urban areas compared to around 1.7% year-1 in non-urban areas. Uncontrolled growth of cities is the main problem in the beginning of 21st century. Rapid and often unplanned urban growth is the source for many of the environmental hazards faced by cities within the developing world. Substandard housing on marginal land, crowding, increasing levels of air pollution, water pollution and over usage, inadequate sanitation services, in adequate solid waste collection, and motor vehicle traffic and traffic injuries are all associated with rapid growth of urban centers. Samsun is located in Northern Turkey, on the cost of the Black Sea, with a population of 439.000 as of 2006. The city of Samsun is situated at the interface of developed and relatively under developed sub-national regions of Turkey and has experienced rapid urbanization, which is generated urban problems seeming unsolvable in the current institutional context. The purpose of this study is to provide a broad overview of the recent patterns and trends of urbanization in Samsun. It is targeted to emphasize the factors aggravating urban degradation environmentally. Key Words: Urban, urbanization, environmental problems, sustainable urbanization.