Kırsal Kadınların Dijital Sermayesinin Tipolojisi: Dikmen-Sinop Örneği Üzerine Bir Öneri

Abstract

Bu çalışma, kırsal kesimdeki kadınların dijital sermayesini ve bilgi-iletişim teknolojilerine (BİT) nasıl eriştiklerini, kullandıklarını ve yararlandıklarını incelemektedir. Dijital eşitsizlik çok boyutlu ve kesişimsellik içeren bir kavramdır. Kırsal nüfus dijital sermaye sahipliği açısından farklılıklar içermektedir. Çalışma da, dijital eşitsizliğin toplumsal cinsiyete dayalı karmaşıklığına ışık tutmak amacıyla, Dikmen-Sinop'un beş köyünden toplanan niceliksel ve niteliksel veriler analiz edilmiştir. 2013 yılında 218 kadına anket uygulanmıştır. Katılımcılar, kadınlar arasında farklı yaş grubu, medeni durum ve çalışma statündeki farklılıkları da gözeterek amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilmiştir. 2014 yılında ise araştırmaya katılanların bulgularına dayanarak seçilen 27 kadınla derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Veriler feminist bakış açısıyla tematik ve karşılaştırmalı açıdan analiz edilmiştir. Çalışma kırsal kesimdeki kadınların dijital sermayesinin bir tipolojisini önermektedir. Kadınların dijital sermayesi ve BİT'in patriyarka iması, medeni durum ve istihdam durumuna göre farklılıklar içermektedir. Çalışmayan kadınlar cep telefonuna erişim ve kullanım konusunda erkek kardeşlerine veya oğullarına bağımlıyken ve bunun faydalarından sınırlı yararlanmaktadır. Çalışan kadınlar ise kullandıkları dijital cihazları kendileri satın alabilmekte ve özellikle genç kadınlar sosyal medyayı aktif olarak kullanarak monoton köy yaşamının ötesinde yeni sosyal ağlar ve alanlar keşfetmektedir.