Omurların Ön ve Arkasındaki Kasların Hacimlerinin Lumber Lordoz Üzerine Etkilerinin Bilgisayarlı Tomografi Görüntüleri Üzerinden İncelenmesi

Abstract

Bu çalışmada, Lomber Lordosis tanısının radyolojik görüntüler üzerinde kantitatif olarak hesaplanarak konulmasını sağlayan PAL tekniği (The projeksiyon area per length squared) ile prevertebral ve postvertebral kas hacimlerinin karşılaştırmalı olarak incelenmesi ve takibinin yapılması amaçlanmıştır. Samsun Ondokuz Mayıs Üniversitesi Hastanesi Radyoloji Bölümü Arşiv Sistemi'nden bilgisayarlı tomografi (BT) görüntüleri toplandı ve bu incelemede kullanıldı. Veri toplama işlemi sırasında, yaşları (19-84) olan hastalar için sırtüstü pozisyonda 62 başlıklı BT cihazı taranarak görüntüsü elde edildi. Bu çalışmada ilk olarak görüntü bankamızdaki dosyaların görüntülenmesini sağlayan 'OsiriX' programı kullanılmıştır. Bu yazılım ile dosyalardaki görüntüler sagital, koronal ve enine düzlemlerde tek bir pencerede gösterilecek, yönelimi düzeltilmiş görüntüler DICOM dosyasına aktarıldı. İkinci yazılım uygulaması ImageJ ile açı ve kesit yüzey alanları ölçmeleri yapıldı. Ön (psoas majör) ve arka (paraspinal, multifidus) kaslarının hacimleri kesitlerdeki kesit yüzey alanlarının toplamının kesit kalınlığı ile çarpılması ile stereolojir olarak hesaplandı. PAL değerleri ise literatürde tarif edilen uzunluk ve alan ölçümlerini ilgili formüle yerleştirilerek hesaplandı. Toplam ön hacim, toplam arka hacim ve toplam PAL'den bağımsız olarak değişkenler arasında anlamlı bir ilişki olmadığını gösterilmiştir. Ayrıca Pearson korelasyon testine göre her iki cinsiyette ön hacim, arka hacim ve PAL arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki yoktur. Bulgular doğrultusunda vücut kitle indeksi, boy ve kilo, aktivite durumu ve fiziksel koşulların bilinmesi, bel ağrısı öyküsü ve bu faktörlerin önemine bağlı olarak yaşa bağlı kas hacmindeki yağ değişimlerinin bilinmesi ve bunların vücut kitle indeksi ile doğrudan ilişkisinin bilinmesini düşünmekteyiz. Kasların hacmi, ileride yapılacak çalışmalarda verilere dahil etmek için dikkate alınacaktır. Anahtar kelimeler: Lomber lordoz, uzunluk başına düşen alanın karesi, psoas major, prevertebral kaslar, postvertebral kaslar, bilgisayarlı tomografi, stereoloji, hacimThe lumbar lordosis is an anatomical curvature formed by the lumbar vertebrae. An increase in the lordosis or straightening of it results in back pain. Several reasons may responsible for the changes of normal curvature range of the lordosis. In the present study, we aimed to observe the effect of the prevertebral and postvertebral muscle volumes over the degree of lumbar curvature using the computed tomography (CT) images. The CT scan images were collected from image archives of the Department of Radiologicy, Ondokuz Mayis University in Samsun. Sixty-two CT scan images for patients aged from (19 to 84) were obtained in supine position. OsiriX software is used to view the files in the image bank. The images in the files displayed in a single window in sagittal, coronal and transverse planes, and images converted to orthogonal plane exported to DICOM files. The prevertebral (psoas major) and postvertebral (psoas major) muscles were viewed in another software, the ImageJ. The sectional surface areas of the muscles were measured by the program multiplied by the interval between images. Therefore, the volumes of the muscles were obtained stereologically. The sagittal images were viewed in the ImageJ and the degree of the lumbar lordosis measured by the projection area per length squared (PAL) method. The relations among the volumes and lumbar lordosis analyzed. The mean total volumes of the prevertebral and postvertebral muscles were 230.34±91.45cm3 and 598.03±154.69 cm3 in both sexes, respectively. The mean degree of the lumbar lordosis was 4.08±1.86 % in both sexes. Correlation analysis showed that there were no relations between the volumes of the pre/postvertebral muscle volumes and the lumbar curvature. The results were the same for males and females in details. There are still debates on the effect of exercise or use of corset for the treatment or relief of the excessive curvature or straightening of the lumbar lordosis. In the light of our finding, there is no relation between the degree of the lumbar lordosis and the sizes of the muscles surrounding the spine. For further analysis, before/after excursive program and volume changes of the muscles and curvature changes of the spine may reveal the interaction. Keywords: Lumbar lordosis, projection area length squared, prevertebral muscles, postvertebral muscles, computed tomography, stereology, image analysis