Orta Karadeniz Bölgesinden Toplanan İnek Çiğ Sütlerinde Subklinik Mastitis Risk Düzeylerinin Tespiti

Abstract

Bu çalışma, Orta Karadeniz Bölgesi'ndeki bazı illerden toplanan inek çiğ sütlerinde subklinik mastitis (SM) risk düzeylerinin belirlenmesi ve somatik hücre sayısı (SHS) kaynaklı süt verim kayıplarının tahmin edilmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Tabakalı rastgele örnekleme yoluyla Amasya (n=18), Çorum (n=26) ve Samsun (n=34) illerindeki süt sığırcılığı işletmelerinden Ocak-Şubat 2024 döneminde toplanan güğüm sütü örnekleri SHS, Kaliforniya mastitis testi (CMT) ve mastitis kart testi (MTK) ile analiz edilmiştir. SM risk düzeyi (SMRP100)'nin illere göre ne tür değişim izlediğinin belirlemek amacıyla, 100 puan üzerinden risk değerlendirmesi yapılmıştır. İllere göre değerlendirmede SHS ve MTK değerleri arasında fark bulunmazken, CMT için Amasya'da en düşük, Samsun'da ise en yüksek ortalama CMT değerleri tespit edilmiştir (P<0.05). Örneklerin SMRD100, SHS nedeniyle oluşan süt verim kayıp oranı ve olası enfekte lob oranı (OEL) sırasıyla 35.51±2.383, %7.02±0.346 ve %16.94±0.913 olarak belirlenmiştir. İşletmelerin düşük-orta risk düzeyindeki SM bulguları; sağım prosedürleri, barınak hijyeni ve süt saklama koşullarının iyileştirilmesi gerekliliğini ortaya koymaktadır.This study was carried out to determine subclinical mastitis (SM) risk levels and to estimate mil yield losses due to somatic cell count (SCC) in raw cow milk collected from some provinces in the Central Black Sea Region. Bucket milk samples from dairy cattle farms in Amasya (n=18), Çorum (n=26) and Samsun (n=34) provinces were collected with stratified random sampling during January-February 2024. SCC, California mastitis test (CMT) and mastitis card test (MTK) were analyzed. To determine the changes in SM risk level (SMRP100) across provinces, the test values were evaluated based on a risk score of 100 points. While there was no difference between SHS and MTK values in the evaluation according to provinces, the lowest average CMT values were determined in Amasya and the highest average CMT values in Samsun (P< 0.05). SMRP100, milk yield loss rate due to SHS and possible infected lobe rate (PIL) of the samples were determined as 35.51±2.383, 7.02±0.346% and 16.94±0.913%, respectively. Low-medium SM risk results of enterprises revealed the need to improve milking procedures, barn hygiene and milk storage conditions.