Türkiye’deki Suriyeli Öğrencilerin Okula Uyumlarına Yönelik Öğretmen, Okul Yöneticileri ve Öğrencilerin Görüşleri

Abstract

Bu çalışmanın amacı göç yoluyla Türkiye'ye gelen Suriyeli İlkokul öğrencilerinin okula uyumları hakkında öğretmen, okul yöneticileri ve öğrencilerin görüşlerinin incelenmesidir. Araştırma nitel araştırma yöntemleri kullanılarak yapılmıştır. Veriler, araştırmacının oluşturduğu yarı yapılandırılmış görüşme formları aracılığıyla elde edilmiştir. Çalışma grubu, Amasya ilindeki bir ilkokulda 7 Türk öğrenci 7 Suriyeli öğrenci 2 yönetici ve 8 öğretmenden oluşmaktadır. Türk öğrencilerle yapılan görüşmeler; Suriyeli öğrencilerin okula uyum konusunda başlıca engellerinin, dil engeli, kültürel farklılık, öğretmen tutumları, akademik hazırbulunuşluk, akran ilişkileri gibi faktörler olduğunu belirtmişlerdir. Göç yolu ile gelen Suriyeli öğrencilerin okula uyumlarında en önemli etmenlerden bir tanesinin dil engeli olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Dil engeli nedeniyle Suriyeli öğrenciler öğretmenlere ve akranlarıyla iletişime geçemedikleri ve bu durumun Suriyeli öğrencilerin okula uyumu olumsuz yönde etkilediği belirlenmiştir. Bunun yanısıra Türk öğrenciler tarafından yardımsever ve kabullenici tutumla karşılaşmak okula uyumu artırırken saldırgan, hoşgörüsüz ve önyargılı tutum okula uyumu zorlaştırmaktadır. Öğretmenin kabullenici ve yardımsever tutumu okula uyumu olumlu yönde etkilediği görülmüştür. Suriyeli öğrencilerden akademik başarısızlık yaşayanların ayrıca okula uyum problemi yaşadığı görülmüştür. Öğretmen ve yöneticilerin Suriyeli öğrencileri kabulü, sosyal etkinliklerin Suriyeli öğrencilerin okula uyumunu kolaylaştırdığı gibi, Suriyeli öğrencilerin sosyo-ekonomik yetersizlikleri, Suriyeli ailelerin okula, öğretmenlere karşı olumsuz tutumları, Türk velilerin önyargılı ve ayrıştırıcı tutumu, Suriyeli öğrencilerin akademik hazırbulunuşluk düzeylerine uygun olmayan sınıflarda eğitim öğretime devam etmeleri gibi durumların okula uyumu olumsuz yönde etkilediği görülmektedir. Söz konusu bulgular, ilgili literatür ışığında tartışılmış ve konuyla ilgili öneriler sunulmuştur.