Esbiothrin İçeren Sinek Kovucu Likitlerin Burun Mukozasına Etkilerinin Deneysel Olarak Araştırılması

Abstract

ÖZET Sineklerin zararlı etkilerinden korunmak için evlerde yaygın olarak kullanılan ve solunum yoluyla alman esbiothrinin(Detan Elektrolikit)R rat burun mukozasında meydana getirdiği değişiklikleri histopatolojik olarak inceledik. Çalışmaya 40 deney, 10 tane de kontrol olmak üzere toplam 50 rat dahil edildi. Deney grubu 4'e ayrılarak her bir grup 10 rattan oluştu. Deney grubu 1, 4, 8 ve 12 hatta süre ile esbiothrine maruz bırakıldı. Maruz kalma sürelerinin sonunda ratlar sakrifîye edilerek burun alt konka mukozasından örnek alındı ve bu örnekler inflamasyon gelişimi, goblet hücresi ve mukoid bezlerde artış, silya ve epitel kaybı, intraepitelyal inflamatuar hücre varlığı ve metaplazi gelişimi açısından histopatolojik olarak değerlendirildi. Yapılan histopatolojik incelemede, deney grubundaki ratların burun mukozasında, kontrol grubu ile karşılaştırıldığında, inflamasyon gelişimi, goblet hücresi ve mukoid bezlerde artış, silya ve epitel kaybı ve intraepitelyal inflamatuar hücre varlığı açısından anlamlı fark saptandı.(p<0.05) Ancak, metaplazi gelişimi açısından anlamlı bir ilişki saptanamadı.(p>0.05) Sonuç olarak, yaygın olarak kullanılan ve zararlı etkilerinin olmadığı bildirilen pyrethroid insektisidlerin burun mukozasmda ortaya çıkardığı histopatolojik değişikliklerin, toksik nedenlerle meydana gelen rinitlerle aynı bulgular gösterdiği görülmüştür. İleri bir çalışmanın gönüllü insanlarda klinik ve laboratuar verileri ile desteklenerek yapılmasının uygun olacağı düşüncesindeyiz. 36