Sosyal Bilgiler Öğretiminde Metaforların Kullanımı Çerçevesinde Ders Kitaplarının İncelenmesi

Abstract

Öğrenme sürecinde metaforlara yer verilmesinin öğrenmeyi kolaylaştıracağı ortadadır. Bu çalışmada sosyal bilgiler öğretiminde kullanılan ders kitapları incelenmiştir. Çalışmada hangi sınıf seviyesinde ve hangi öğrenme alanında metaforların daha sık kullanıldığı ve anlatımın somutlaştırılmaya çalışıldığı incelenmiştir. Sosyal bilgiler 4, 5, 6 ve 7. sınıf ders kitapları değerlendirilirken nitel araştırma yöntemlerinden doküman incelemesi tekniği kullanılmıştır. Araştırmada 4. ve 5. sınıf ders kitaplarında konuların aktarılmasında metaforlara daha az yer verildiği, buna karşılık 6. ve 7. sınıf ders kitaplarında daha fazla metafor ile konuların aktarılmaya çalışıldığı saptanmıştır. 4. ve 5. sınıf ders kitaplarında metaforlara daha az yer verildiğinden hareketle 6. ve 7. sınıf ders kitaplarının öğrencilerin konuları zihinlerinde somutlaştırmalarında daha etkili olabileceği bulgusuna ulaşılmıştır. Bir konunun zihinde daha somut olarak şekillenebilmesinde benzetmelerin büyük etkisi olduğundan hareketle 4. ve 5. sınıf Sosyal Bilgiler ders kitaplarında bu konuda revizyona ve düzenlemelere gidilmesi önerilebilir. Böylece bu sınıf seviyesindeki öğrencilerin daha anlamlı ve kalıcı öğrenebilmesi mümkün olacaktır.