Hükümet Sistemlerinin Seçmen Davranışları Üzerine Etkileri ve Stratejik Oy Verme Davranışı (Türkiye ve Fransa Üzerine Karşılaştırmalı Bir Analiz)

Abstract

Bu çalışma farklı hükümet sistemlerinin seçmen davranışları üzerindeki etkilerinin karşılaştırmalı yöntem kullanılarak analizini içermektedir. Çalışmada kullanılan karşılaştırmalı yöntemde her iki ülkede uygulanan farklı hükümet sistemlerinin nedensellik bağları kullanılarak seçmen davranışları üzerinde yaratacağı etki yürütme organlarının yapısı, seçim tarihleri ve seçim sistemleri üzerinden kavramsal soyutlama yapılarak açıklanmaya çalışılmıştır. Hükümet sistemleri temel olarak devletin temel organları olan yasama ve yürütme arasındaki ilişkinin niteliğine göre başkanlık, yarı başkanlık ve parlamenter sistem olarak üçe ayrılmaktadır. Çalışmaya konu hükümet sistemleri Fransa’da uygulanan yarı başkanlık sistemi ile Türkiye’de uygulanmakta olan başkanlık sistemidir. Çalışmada Fransa ve Türkiye’de uygulanan farklı hükümet sistemlerinin seçmen davranışları üzerindeki etkisi stratejik oy verme davranışı üzerinden üç ana başlık altında incelenmiştir. İlk olarak her iki ülkede yürütme yetkisinin ne şekilde kullanıldığı ve bu yetki kullanımının özellikle seçimlerde seçmen davranışları üzerinde yarattığı etki ortaya konulmaya çalışılmıştır. İkinci olarak yürütme gücü üzerinde etkili olan cumhurbaşkanı ve parlamento seçimlerinin yapılış tarihleri üzerinden seçmen davranışlarına yönelik bir değerlendirme yapılmıştır. Son olarak her iki ülkede uygulanan farklı hükümet sistemleri ile uygulanmakta olan farklı seçim sistemlerinin seçmen davranışları üzerindeki etkisi incelenmiştir.