İyi Tarım Uygulamalarına Geçen İşletmelerin Gelirlerindeki Değişimin ve İyi Tarım Desteğinin Yeterlilik Düzeyinin Belirlenmesi

Abstract

Araştırmanın amacı, Samsun ili Bafra ilçesinde konvansiyonel tarımdan iyi tarımuygulamalarına geçen işletmelerin gelirlerindeki değişimi ve iyi tarım desteğinin yeterlilikdüzeyini ortaya koymaktır. Araştırma verileri, konvansiyonel tarım yapan 60 işletme ile iyitarım uygulamaları yapan 17 işletmeden anket yoluyla elde edilmiştir. Veriler; 5-39 da, 40-79da ve 79 dekardan fazla araziye sahip işletmeler ile işletmeler ortalamasına göre analizedilmiştir. Araştırmada konvansiyonel tarım için en yüksek gelirli işletme organizasyonudoğrusal programlamayla, iyi tarım uygulamalarına yönelik işletme organizasyonu ise hedefprogramlamayla tespit edilmiştir. İyi tarım uygulamalarına geçen işletmelerin gelirlerindekideğişim, doğrusal programlama ile hedef programlama sonucu elde edilen brüt kâr arasındakifarka göre ortaya konulmuştur. İyi tarım uygulamalarına geçen işletmelerdeki brüt kâr,konvansiyonel tarımdaki optimum brüt kâra göre işletme büyüklük grupları itibariyle % 8.84(99.18 TL da-1), % 8.26 (97.61 TL da-1), % 9.09 (88.24 TL da-1) ve işletmeler ortalamasınagöre % 8.60 (92.56 TL da-1) azalmaktadır. Brüt kârdaki bu azalmanın, işletme büyüklükgruplarında % 50.42, % 51.23 ve % 56.66’sı, işletmeler ortalamasında ise % 54.02’si iyi tarımdesteğiyle karşılanmaktadır. Bu sonuçlara göre, iyi tarım uygulamalarına geçişin teşvikedilmesi için, verilen desteğin işletme büyüklüklerini de dikkate alacak şekilde ve en az brütkâr kaybını karşılayacak düzeye çıkartılması gerekmektedir.