Ebeveyn Katılımı Ölçeği (EKÖ): Ebeveynliğin Davranışsal ve Duygusal Olarak Değerlendirilmesi

Abstract

Ebeveyn katılımının çocuk gelişimi üzerindeki önemli etkileri bilinmekle birlikte, kapsamlı ölçeklere duyulan ihtiyaç devam etmektedir. Bu nedenle mevcut çalışmada, hafta içi ve hafta sonunu ayırt edebilen, davranışsal ve duygusal ebeveyn katılımını içeren bir ölçüm aracı geliştirilmesi amaçlanmıştır. Bu amaçla çocuğu kreş ya da anaokuluna gitmekte olan 325 anne ve baba ile çalışılmıştır. Ebeveynler demografik bilgi formunun yanı sıra, ölçeğin ölçüt bağıntılı geçerliğinin incelenebilmesi için Baba Katılımı Ölçeğini de doldurmuşlardır. Ölçek geliştirme aşamaları izlenerek Ebeveyn Katılımı Ölçeği, davranışsal ve duygusal ana boyutlar olmak üzere dört alt boyutta (bakım verme, duygusal destek, bilişsel meşguliyet, uyarı ve kurallar) 36 madde ile temsil edilmiştir. Güvenirlik bulguları ölçek maddelerinin Cronbach Alfa iç tutarlık ve bir ay ara ile yürütülen test tekrar test güvenirliklerinin de kabul edilebilir olduğunu göstermiştir. Çalışma, anne baba katılımını değerlendirebilecek kapsamlı ve geçerli bir ölçek sunarak erken çocukluk dönemindeki ebeveynlik alanyazınına katkı sunmaktadır. Gelecek çalışmalarda ölçeğin alt boyutlarından elde edilebilecek ebeveyn cinsiyetine yönelik farklılıklar, ebeveyn katılımını artırmayı hedefleyen müdahaleler için faydalı olabilir.