Konya Apa Baraj Gölü Çevresinde Yetiştirilen Üstün Özellikli Badem (Prunus Amygdalus L.) Tiplerinin Belirlenmesi Üzerine Bir Seleksiyon Çalışması

Abstract

Bu çalışmada Konya ili, Çumra ilçesi, Apa Baraj gölü çevresinde yetişen üstün özellikli badem tiplerinin belirle nmesi amaçlanmıştır. Arazide yetişen badem ağaçlarında işaretlemeler yapı larak, bunların bakım ve çevre şartları tesbit edilmiş; tip lerin ağaç ve meyve özellikleri incelenmiştir. İnceleme so nunda 12 Tip badem seçilmiştir. Çalışmalar neticesinde seçilen tiplerde 10 tane kabuklu meyve ağırlığı 33.75 gr ile 52.43 gr arasında; iç ağırlığı 6.40 gr ile 10.00 gr arasında; kabuk kalınlığı ise 0.3 mm ile 0.4 mm arasında değişmektedir. Seçilmiş tiplerde ortalama iç badem ağırlığı 0.64 gr ile 1.00 gr arasında, iç randımanı ise % 14.29 ile % 20.04 arasında ve çift badem oranı % 10 ile % 30 arasında değer al mışlardır. Tiplerin gösterdikleri özellikler dikkate alınarak se leksiyon amacına uygunlukları incelenmiştir. Buna göre; Apa- 195 nolu tip 1.00 gr ortalama meyve ağırlığıyla, Apa-400 ve Apa-134 nolu tip % 20 randımanla, Apa-11 nolu tip düzgün içli badem olarak ve Apa-195 nolu tip orta irilikde iç bademe sahip en yüksek değerli tipler olarak dikkat çekmektedirler. Seçilen tiplerden Apa-195 sahip olduğu orta irilikteki içten dolayı, değerlendirmede badem şekeri olarak, diğerleri de çikolata, şekerleme, dondurma ve pasta endüstrisi için uygun bulunmuş lardır. Yapılan puanlamada ilk üç sıraya Apa-11, Apa-400 ve Apa-37 nolu tip girmiş olup; bunu sırasıyla Apa-195, Apa-192, Apa-302, Apa-134, Apa-339, Apa-240, Apa-81, Apa-53 ve Apa-274 takip etmektedir.

In this study, it is aimed to determine the almond types with the superior charactristics, grown in surroundings of Apa Dam Lake in Çumra, Konya. The trees and fruits characteristics and enviromental conditions with attention of almond types were examined by making some marks on in the land. At the end of this investi gation, 12 Types of almonds were selecied. As a result of this study the fruit weights of 10 selec ted types were between 33.75 g and 52.43 g and the inner weights were between 6.40 g and 10.00 g and the shell thickness was bet ween 0.3 mm and 0.4 mm. Averagely, the inner almond weight was between 0.64 and 1.00 g and the inner productivity was 14.49 % and 20.04 %. Therratio of couple almond was between 10 % and 30 %. The suitabilities of the types to the selection aim were investigated. According to this; Apa-195 numbered type with fruit wighe in avarage 1.00 g. Apa-400 and Apa-134 numbered types with output 20 %, Apa-11 numbered type as having well- arranged interior and Apa-195 numbered type as middle large ness interior almond were obtained. Apa-195 was suitable as almond sugar and others were suitable for industry of chocolatte, candying, ica-cream and cream-cake. According to the grading, Apa-11, Apa-400, and Apa-37 numbered types were first three sequences. Sequentially, Apa-195, Apa-192, Apa-302, Apa-134, Apa-339, Apa-240, Apa-81, Apa-53, Apa-274 fllow one another.