Ilgaz Dağlarında Farklı Periglasyal Şekiller Üzerinde Oluşmuş Topraklara Ait Özelliklerin Dehidrogenaz Enzim Aktivitesine Etkisi

Abstract

Yapılan çalışmanın amacı, Ilgaz Dağlarının zirve kuşağında farklı yüksekliklerde gelişmiş periglasyal şekillerden girland ve taşkümesi üzerinde oluşmuş toprakların fiziko kimyasal özellikleri ve yükseltilerinin dehidrogenaz enzim aktivitesi üzerine olanetkilerinin belirlenmesidir. Bu amaçla 1943 m ile 2395 m yükseltiler arasında dokuz adet girland ve 2089 m ile 2380 m arasındaaltı adet taş kümesi oluşumu belirlenmiş ve bu noktalardan toplam 15 adet toprak örneklemesi yapılmıştır. Girland üzerinde oluşantoprakların pH değerleri hafif asit ile hafif alkalen reaksiyon arasında değişmekte olup, ortalama 7.06’dır. Organik madde içerikleriçok fazla değişkenlik göstermekte olup, % 1.88 ile % 12.72 arasında değişmektedir. Toprakların genel bünye özellikleri kumlu kiltın, tın, killi tın şeklinde olup kil % 14,09 ile % 35.09 arasında, silt % 19.18 ile % 38.15 ve kum ise % 33.65 ile % 60.82 arasındadeğişmektedir. Taş kümelerinde oluşan topraklar ise girland topraklar gibi hafif asit ile hafif alkalen reaksiyonludur ve organikmadde içerikleri %2.03 ile %12.24 arasında değişmektedir. Topraklar tın ve killi tın bünyelidirler. Dehisrogenaz aktivitesininGirland üzerinde oluşan topraklarda 0.08-6.19 (ort. 0.95) g TPF g-1 24h arasında, taş kümeleri üzerinde oluşan topraklarda 0.09-2,69 (ort. 1.31) g TPF g-1 24h arasında değiştiği belirlenmiştir. Her iki şekile ait topraklarda agregat stabilite değerleri vedehidrogenaz enzim aktivitelerinde yükseklik artışı ile azaldığı, toprakların organik madde içerikleri ile dehidrogenaz aktivitesiarasında önemli pozitif korelasyonların bulunduğu belirlenmiştir.