Sığırların Olgun Sütünden ve Kolostrumundan Elde Edilen Kök Hücrelerin Hücresel Özelliklerinin Karşılaştırmalı Olarak Ortaya Koyulması ve İn Vitro Fibrozis Modeli Üzerine Etkilerinin Araştırılması

Abstract

Mezenkimal kök hücreler (MKH), farklılaşma yetenekleri ve parakrin etkileri sayesinde rejeneratif tıpta yaygın olarak kullanılan hücrelerdir. Günümüzde kemik iliği, yağ dokusu, amniyotik sıvı gibi birçok dokudan elde edilebilirliği gösterilmekle birlikte yeni, invaziv olmayan kaynak arayışları devam etmektedir. Mevcut çalışma sığır kolostrumu ile olgun sığır sütünden elde edilen kök hücrelerin, hücresel özelliklerini karşılaştırmak ve bu iki kaynaktan elde edilen hücrelerin antifibrotik etkinliğini değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. Kolostrum ve olgun süt örneklerinden (n=3) izole edilen hücrelerin fenotipik özellikleri, MKH'lere özgü yüzey belirteçlerinin ekspresyonları belirlenmiştir. Hücrelerin proliferasyon kapasiteleri MTT testi ve koloni oluşturan birim (CFU) deneyi ve popülasyonun ikiye katlanma hızının hesaplanmasıyla değerlendirilmiştir. Antifibrotik etkinliklerini belirlemek amacı ile invitro fibrozis modeli ile ortak kültürlerinin ardından alfa düz kas aktin (α-SMA) ve tip 1 kollajen alfa 1 (COL1A1) proteinlerinin ekspresyonları immunositokimyasal ve RT-PCR methodu ile değerlendirilmiştir. Elde edilen veriler, kolostrum ve olgun sütün MKH'lere benzer bir alt hücre popülasyonu içerdiğini göstermiştir. Kolostrum kaynaklı hücrelerin metabolik aktivitesinin ve canlılık oranlarının olgun süt grubuna göre genel olarak daha yüksek olduğunu göstermiştir. CFU ve büyüme eğrileri karşılaştırıldığında ise laktasyon dönemleri arasında anlamlı fark gözlenmemiştir. Bulgularımız, kolostrum ve olgun sütten elde edilen hücrelerin antifibrotik etki gösterdiğini, ancak kolostrum kaynaklı hücrelerin α-SMA ve COL1A1 ekspresyonunu daha fazla azalttığını ortaya koymuştur. Çalışmamız, sığır sütü ve kolostrum kaynaklı hücrelerin kök hücre potansiyeline dair literatüre katkı sunmakta ve kolostrumun alternatif bir kök hücre kaynağı olarak değerlendirilebileceğine dair ilk kanıtları sunmaktadır.Mesenchymal stem cells (MSCs) are widely utilized in regenerative medicine due to their differentiation potential and paracrine effects. Although various tissues such as bone marrow, adipose tissue, and amniotic fluid have been identified as sources of MSCs, the search for novel, non-invasive sources continues. This study aimed to compare the cellular characteristics of stem cells derived from bovine colostrum and mature bovine milk and to evaluate their antifibrotic effects. Phenotypic characteristics of cells isolated from colostrum and mature milk samples (n=3) were assessed by analyzing the expression of MSC-specific surface markers. The proliferative capacity of the cells was evaluated using the MTT assay, colony-forming unit (CFU) assay, and population doubling time calculations. To determine antifibrotic activity, an in vitro fibrosis model was employed, and co-cultures were assessed for the expression of alpha-smooth muscle actin (α-SMA) and type I collagen proteins using immunocytochemistry and RT-PCR methods. The findings demonstrated that both colostrum and mature milk contain a subpopulation of cells with MSC-like properties. Cells derived from colostrum exhibited generally higher metabolic activity and viability compared to those from mature milk. However, comparison of CFU counts and growth curves revealed no significant differences between the lactation stages. In the fibrosis model, both cell groups exhibited antifibrotic effects, but colostrum-derived cells more effectively reduced α-SMA and type I collagen expression levels. This study contributes to the existing literature on the stem cell potential of bovine milk and colostrum-derived cells and provides preliminary evidence supporting the use of colostrum as an alternative source of mesenchymal stem cells.