Sayısal Yükseklik Modellerinin Oluşturulmasında Kullanılan Enterpolasyon Yöntemlerinin Karşılaştırılması

Abstract

Günümüzde sayısal yükseklik modelleri ve sayısal arazi modelleri Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS), çeşitli mühendislik çalışmaları ve doğal kaynakların yönetimi gibi pek çok alanda kullanılmaktadır. Sayısal yükseklik modelleri, arazi analizleri ve 3 boyutlu uygulamalar için genel bir veri kaynağıdır. Arazinin eğimi, bakısı, eğriliği, havza alanı gibi özellikleri sayısal yükseklik modelinden kolaylıkla belirlenebilmektedir. Bu nedenle, sayısal yükseklik modellerinin doğru üretilmelerinin yanında günümüz koşullarında hızlı ve ekonomik üretilmesi de bir amaç haline gelmektedir. Bu kapsamda, farklı enterpolasyon yöntemleri kullanılarak farklı doğruluklarda sayısal yükseklik modeli üretilebilmektedir.Bu çalışmada sayısal arazi modeli ve sayısal yükseklik modeli kavramları açıklanmış, sayısal yükseklik modeli oluşturmak için kullanılan enterpolasyon yöntemleri matematik modelleriyle anlatılmıştır. Uygulamada yersel ölçülerle bulunmuş, x,y,z koordinatları bilinen nokta kümesinden farklı enterpolasyon teknikleriyle çalışma alanının yükseklik modeli oluşturulmuştur. Elde edilen sonuçların karesel ortalama hataları karşılaştırılmış ve buna göre en iyi sonuç veren yöntem belirlenmeye çalışılmıştır.Today, digital elevation models and digital terrain models are used in many areas, such as Geographical Information Systems (GIS), several engineering work and management of natural resources. Digital elevation models are a general source of data for terrain analysis and 3-D applications. The slope of the land, aspect, curvature, catchment area characteristics can be determined easily by the help of digital elevation models. Therefore, besides the accurate production of digital elevation models, its fast and economical production becomes a goal. Different accuracy digital elevation model can be produced by using different interpolation methods.In thıs study, the concepts of digital terrain model and digital elevation model are explained, interpolation methods used to generate digital elevation models are described in mathematical models. In practice, 3-D model was created from the point set whose x,y,z coordinates were known with different interpolation techniques. The results obtained were compared and tried to determine the best method that works.