Sözden Beyaz Perdeye Bir Üslup Dönüşümü: Arzu İle Kamber

Abstract

Tarih sahnesi içerisinde insanlar tarafından bilinçli veya bilinçsiz şekillerde meydana getirilen soyut ve somut unsurlar bütünü, halk kültürünü meydana getirmektedir. Halk kültürü ortaya çıktığı toplumun bütün özelliklerini kapsarken bir yandan da zamanın değişimleri karşısında gelişip dönüşerek farklılaşma temayülü gösterir. Sözlü kültür ürünleri, halk kültürünün en önemli unsurlarındandır. Bünyesinde barındırdığı kültürel kodların sonraki nesillere aktarılmasını sağlayan sözlü kültür unsurları, aynı zamanda kolektif belleğin ve hayal gücünün de ögelerini barındırır. Sözlü kültür aracılığıyla ortaya çıkan anlatılar, zamanla değişir ve yeni unsurları da bünyesine katarak hayatiyetini devam ettirir. Teknik/teknolojik imkânlar sayesinde yazı ile buluşan sözlü kültür ürünleri, zamanla radyo, sinema, televizyon ve bilişim çağında internet ile daha fazla değişime uğrar. Bu değişimlerle şifahi olan görsele dönüşür. Sözlü kültür unsurları görsellik zemininde yeniden kurulurken, temelde var olan üslup ve göstergeleri, yeniden kuranların üslubuyla yer değiştirir. Her uyarlama veya dönüştürüm yeni bir üslup demektir. Bu şekilde, yüzlerce yıllık anlatılar senarist ve yönetmenlerin ve hatta oyuncuların kendi üsluplarıyla yoğrularak yeni hallere bürünür. Bu çalışmada Arzu ile Kamber hikâyesinin beyaz perdede kendine ne şekilde yer bulduğu, senarist ve yönetmenler tarafından ne gibi üslup ve gösterge değişikliklerine uğratıldığı konusu incelenecek ve bir halk hikâyesinin sinemaya ne şekilde kaynaklık ettiği üzerinde durulacaktır.