Bireylerin Evcil Hayvan Sahiplenme Algısı ve Hayvan Kriterlerinin Sahiplenme Üzerindeki Etkisinin İncelenmesi

Abstract

Evcil hayvan sahiplenme, bir hayvanın tüm sorumluluğunun üstlenilmesidir. Sosyal tercihler, sahiplenme oranını ve tercihini doğrudan etkilemektedir. Hayvan sahiplenmede kullanılan başlıca kanallar barınaklar, yetiştiriciler, komşular ve evcil hayvanı olan arkadaşlardır ancak barınaktan hayvan sahiplenirken bir hayvanın nasıl ve neden tercih edildiğine dair kesin bir veri bulunmamaktadır. Çalışmanın temel amacı, barınaklardan hayvan sahiplenen bireylerin sahiplenme algısı ve tercih parametrelerini belirlemektir. Çalışmaya Haziran 2023 - Ocak 2024 tarihleri arasında barınaktan kedi veya köpek sahiplenen 344 katılımcı dahil edilmiştir. Çalışmaya dahil edilen bireylerin %26,6'sı erkek, %73,4'ü kadındır ve oransal olarak en fazla sahiplenmenin gerçekleştiği yaş aralığı %33 ile 45 yaş üstüdür. Ayrıca bireylerin %18,2'sinin 18-25, %18,2'sinin 26-35 ve %21,9'unun 26-45 yaş aralığında olduğu ve %43,1'inin kedi, %56,9'unun köpek sahibi olduğu belirlendi. Kadınlar arasında kedi sahiplenme oranı daha yüksekken, erkekler köpek sahiplenmeyi tercih etmiştir. Yapılan çalışma sonucunda sahiplenilen hayvanların sağlık durumlarının kötü olması nedeniyle acıma duygusunun baskın olduğu ve bu durumun kadınların sahiplenme davranışını etkilediği ortaya çıkmıştır. İlk karşılaşmada korku/heyecan/sinirlilik davranışları sergilense de sahiplenme açısından diğer çalışmalardan farklılık göstermektedir. Barınak personelinin eğitiminin sahiplenmede kilit nokta olduğu ortaya çıkmıştır.