Dünyada Ötanazi Uygulamaları: Acının Sonu Mu, Etik Bir Düğüm Mü

Abstract

Ötanazi, iyileşme umudu olmayan hastaların fiziksel veya ruhsal, dayanılmaz acılarının sonlandırılmasını içeren, yaşam hakkını ve etik değerleri etkileyen karmaşık bir uygulamadır. Tanımı ve yasal düzenlemeleri ülkeler arasında farklılık göstermekte, bu durum geniş bir tartışma alanı oluşturmaktadır. Bu derlemenin amacı, dünya genelindeki ötanazi ve doktor yardımlı intihar uygulamalarını, tarihsel gelişimi, yasal çerçeveleri ve etik yaklaşımları gözden geçirmektir. Hollanda, Belçika, Lüksemburg ve Kanada gibi ülkeler, ötanaziyi belirli kriterler dâhilinde yasal olarak kabul etmiş ve uygulamalara dair detaylı düzenlemeler getirmiştir. Diğer yandan, İspanya ve Yeni Zelanda gibi ülkeler ötanaziyi son yıllarda yasalaştırmış, süreçleri düzenlemişlerdir. Buna karşın Türkiye’de ötanazi açıkça yasaklanmış, yasal çerçevede cezai yaptırımlarla karşılık bulmuştur. Hasta hakları yönetmeliği, tedaviyi reddetme hakkını tanısa da yaşam hakkının sonlandırılmasına ilişkin herhangi bir hukuki esneklik sunmamaktadır. Ötanazi konusu, bireysel özgürlükler, etik sorumluluklar ve yasal düzenlemeler arasında denge kurmayı gerektiren hassas bir konudur. Dünyadaki farklı uygulamalar, bu dengeyi sağlama çabalarını ve toplumsal yaklaşımları yansıtmakta ve ülkelerin sosyal, kültürel ve hukuki değerlerine göre değişkenlik göstermektedir. Türkiye gibi ülkeler için bu örnekler, tartışmaları derinleştirme ve yön belirleme açısından değerli bir rehber olabileceği gibi, ülkemizde konunun yasal, etik ve toplumsal açıdan daha geniş bir şekilde tartışılmaya devam edeceğini de göstermektedir.