Amasya Merkez İlçede Yetiştirilen Bazı Üzüm Çeşitlerinin Morfolojik Ayrım Zamanlarının Tespiti Üzerine Bir Araştırma - Kuku, Filiz (Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, 1990)
8. ÖZET Bu araştırma, 1988 ve 1989 yıllarında Amasya Merkez ilçe ye bağlı Uygur, Çiğdemlik ve Kışlacık köylerindeki bağlarda yapılmıştır. Deneme materyali olarak 1988 yılında Uygur köyün de Çavuş, Sarı devek, Kazova, Şam üzüm çeşitleri ile Çiğdem lik te yetiştirilen Abalıkoca üzüm çeşidi üzerinde, 1989 yı lında Kışlacık' ta yetiştirilen Çavuş, Kazova, Aliset, Abalıko ca ve Şam üzümleri ile Çiğdemlik' te Şam ve Abalıkoca çeşitle rinde çalışılmıştır. 1. Denemeye alman üzüm çeşitlerinde, gözlerin uyanması 1988 yılında Nisan ayında, 1989 yılında ise Mart ayında olmuş tur. 2. Üzüm çeşitlerinde çiçeklenme süreleri 1988 yılında 14 ile 17 gün, 1989 yılında 12 ile 17 gün sürmüştür. 3. Morfolojik ayrım, 1988 yılında en erken Uygur köyünde ki Sarı devek ve Çiğdemlik' teki Abalıkoca'da (7.6.1988), en geç ise, Uygur'daki Şam üzümünde (21,6.1988) meydana gelmiş tir. 1989 yılında ise; en erken morfolojik ayrım Kışlacık taki Çavuş, Kazova ve Aliset üzümlerinde (11.5.1989), en geç de Çiğdemlik 'teki Şam üzümünde (29.5.1989) tespit edilmiştir. 4. Morfolojik ayrımdan önce gözlerde 4-6 adet yaprak tas lağı meydana gelmektedir. 5. Morfolojik ayrım zamanı denemeye alınan üzüm çeşitle - rinde 1988 yılında gözlerin uyanmasından 49-56 gün, 1989 yı lında 54-59 gün sonra meydana gelmiştir. 6. Morfolojik ayrım zamanı bütün çeşitlerde çiçeklenme devresine isabet etmektedir. 7. Morfolojik ayrım zamanında üzüm çeşitlerinde 1988 yi-- 62 - lında, ortalama sürgün uzunluğu 62,70-116,60 cm, ortalama bo ğum arası uzunluğu 4,96-7,89 cm ve ortalama boğum sayısı 8,00- 16,80 arasında; 1989 yılında ise, ortalama sürgün uzunluğu 69,30-131,10 cm, ortalama boğum arası uzunluğu 5,61-10,56 cm ve ortalama boğum sayısı 11,60-15,60 arasında değişmiştir. 8. Morfolojik ayrım zamanındaki sürgün gelişme hızları çeşitlere göre 1988 yılında, 1,3-2,2 cm/gün; 1989 yılında 1,3- 2,3 cm/gün arasında değişmiştir. 9. Morfolojik ayrım zamanı erken olan çeşitler, gözlerin uyanmasından morfolojik ayrım zamanına kadar daha az faydalı sıcaklık toplamına ihtiyaç göstermekte; morfolojik ayrım zama nı geç olan çeşitler ise, daha fazla faydalı sıcaklık toplamı na ihtiyaç gösterdikleri tespit edilmiştir.

9.SUMMARY A RESEARCH ON DETERMINATION OF THE MORPHOLOGICAL DIFFEREN TIATION 1ÜMES OF SOME GRAPE CULTIVARS GROWN IN AMASYA PROVINCE. This study was carried out at vineyards chosen in Çiğ dendik, Hfgur ve Kışlacık villages of Amasya between 19Ö8 and 198 Çavuş, Sarı devek, Kazova and Şam grape cultivars at Uygur, Aba- lxkoca grape cv. at Çiğdendik village in 1988; Çavuş, Kazova, A- liset, Abalikoca and Şam grape cultivars at Kışlacık village and Şam and Abalikoca grape cv. at Çiğdendik village were used as research material. Results can be summarized as follows: 1- The budbust of the examined grape cultivars was occured in April, 1988 and in March, 1989. 2- The blooming period of the grape cultivars were in 1^-17 days, 1988 and in 12-1? days,1989. 3- In 1988, the earliest morphological differentiation was observed in Sari devek grape cultivar at Uygur and in Abalikoca grape cultivar at Çiğdendik (7.6.1988); the latest morphological differentiation was observed in Şam grape cultivar at Uygur (21.6.1988). In 1989, the earliest morphological differentiation was observed in Çavuş, Kazova and Aliset grape cultivars at Kış lacık village (11.5.1989), the latest morphological differentia tion was observed in Şam grape, cultivar at Çiğdendik village (29.5.1989). 4-*- It was formed i+-6 leaf primordium in buds before morpho logical differentiation. 5- The morphological differentiation of examined grape culti vars occured after i+9-56 days at 1988 and 5^-59 days at 1989 than budburst.-64- 6- The morphological differentiation time of all cultivars occured in the 'blooming neriod. 7- The average shoot lenght varietied between 62,70-116,60 cm in 1988, 69,30-131,10 cm in 1989 and the average internode lenght was between 4,96-7,89 cm in 1988; 5,61-10,56 cm in 1989 and the average number of the nodes were between 8,00-16,80 in 1988, 11,60-15,60 in 1989 at the time of the morphological differentia tion 8- According to cultivars, the shoot growth rates varietied between 1,3-?, 2 cm/day in 1988 and 1,3-2,3 cm/ day in 1989. 9- It was showed that the cultivars which have early morp hological differentiation time needs least sum of effective tem perature from the budburst to the morphological differentiation time j the cultivars which have late morphological differentiation time needs most sum of effective temperature during the time from the budburst to the morphological differentiation.
A Research on Determination of the Morphological Differentiation Times of Some Grape Cultivars Grown in Amasya Province
Tez (yüksek lisans) -- Ondokuz Mayıs Üniversitesi, 1990
Libra Kayıt No: 37033
Keywords: Ziraat; Amasya; Bahçe Bitkileri; Agriculture; Amasya; Morfolojik Ayrım Zamanı; Horticultural Crops; Morphological Differentiation Time; Üzüm; Grape; TEZ YÜK LİS K95a 1990