Etrüsklerde Spor Aktiviteleri - İmamoğlu, Mehmet; İmamoğlu, Gülten (My University, 2018)
Bu çalışmanın amacı Etrüsklerde spor aktivitelerini ve etkileriniincelemektir.Etrüskler; spor aktiviteleri, cenazeler, zafer kutlamaları ve dinibayramlar gibi çeşitli etkinlikler düzenlemiştir. Mezar resimlerindesadece atletik yarışmalar için fiziksel bir ortam örneği yer almasınarağmen Etrüsklerin sirkler, stadyumlar ve jimnastik salonları gibiyapılara da sahip olabileceğine dair bazı bulgular vardır. Tarquinia'nınantik Etrüsk kenti boyalı mezar odalarıyla ünlüdür. Bu ve diğermezarlarda tasvir edilen sahnelerde; Etrüsklerin Yunanlılar ile araba veat yarışı, boks, güreş, koşma, ağırlıklar ile atlama, disk ve cirit atmaetkinliklerine katıldıkları görülmektedir. Mezar resimlerinin birçoğubanket sahneleri (mezar ziyareti) içerir. Banket sahnelerinde atletizm vedans etkinliklerinin yer alması merhumun onuruna düzenlenen mezarkutlamalarının temsilleri olarak yorumlanabilir. Etrüskler, sporetkinliklerini sevmişlerdir ve hayatlarının önemli bir yönü olarakgörmüşlerdir. Tarquinia'dan üç mezarda daha tanınmış spor etkinliklerigörülmektedir: Olimpiad’ın Mezarı, Auguri’nin Mezarı ve Pulcella Mezarı.Bunların her biri, Etrüsk oyunları Phersu'ya özgü bir karakter tasviriiçerir. Auguri'nin mezarı boks, güreş, halat çekme ve koşu sahneleriiçerir. Olympiad mezarındaki resimlerde disk atma, atlama, koşucular,boksörler ve bir savaş arabası yarışının canlandırması görülmektedir.Atletizm yarışması örnekleri diğer Etrüsk sanat formlarında dabulunmuştur. En yaygın uygulamalar arasında cenaze törenlerinin bir parçasıolan spor etkinlikleri tespit edilmiştir. Etrüsk mezarlarında görülen güreşve boks karşılaşmalarındaki figürler çıplaktır fakat giyinik spormüsabakaları da yapılmıştır. Etrüskler uzun ve kısa mesafelerdeyarışmışlardır. Etrüsklerde “phersu”, boks, güreş ve dans faaliyetleri önplanda yer almıştır. Müzik ile ritmi ayarlama Etrüsklerde hem güreştehem de boks sporunda uygulanmıştır. Karma dövüş sanatlarının ilkşekli de Etrüsklerde uygulanmıştır. Gladyatör dövüşlerinin ilk şekliniyapan toplum olarak kabul edilmişlerdir. Sporda seyirci kültürleri önplana çıkmıştır.
Keywords: Arkeoloji; Tarih