Endüstriyel Atıksulardan Ni (II), Zn (II), D (II) ve Cu (II) İyonlarının Uçucu Kül, Klinoptildit ve Baca Tozu Kullanılarak Uzaklaştırılması - Çakır, Semra (Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, 1997)
ABSTRAKT Bu çalışmada, atıksudan kimyasal çöktürme yöntemi ile Nikel, Kadmiyum, Çinko ve Bakır giderimi uçucu kül, baca tozu, klinoptilolit ve kireç kullanılarak incelendi. 0,5g kireç ilavesi ile 50 mg/l Ni(ll), Cd(ll), Zn(ll) ve Cu(ll) metal iyonu giderimi incelendiğinde giderim verimi sırasıyla %97,0, %97,8, %98,0 ve %98,5 bulundu. 0,5g baca tozu ilavesi ile 50 mg/l Ni(ll), Cd(ll), Zn(ll) ve Cu(ll) metal iyonu giderimi sırasıyla %55,2 %50,5 %48,7 ve %56,2 bulundu. Uçucu kül ve klinoptilolit ile yapılan çalışmalarda da benzer sonuçlar elde edildi. Yapılan çalışmalar sonucu uçucu kül, baca tozu ve klinoptilolit tek başlarına kullanıldığında yeterli arıtım sağlanamadığından belli oranda kireç kullanılmasına karar verildi. Ni(ll), Cd(ll), Zn(ll) ve Cu(ll) metal iyonu gideriminde çeşitli başlangıç konsantrasyonları için maksimum verimin elde edildiği optimum doz miktarı ve karıştırma süreleri belirlendi. 50 mg/l Ni(ll) metal iyonu gideriminde maksimum verimin elde edildiği doz miktarı (0,1g kireç + 0,4 reaktif)/l bulundu. Bu konsantrasyonda uçucu kül-kireç, baca tozu-kireç ve klinoptilolit-kireç karışımları ile giderim verimleri sırasıyla %99,2, %99,6 ve %99,5 bulundu. 100 mg/l Cd(ll) metal iyonu gideriminde (0,1g kireç + 0,4 reaktif)/l madde ilavesi ile uçucu kül-kireç, baca tozu-kireç ve klinoptilolit-kireç karışımları ile maksimum giderim verimleri sırasıyla %98,3, %98,7 ve %98,5 bulundu. (0,1g kireç + 0,4 reaktif)/! madde ilavesi ile 50 mg/l Cu(ll) metal iyonu giderimi incelendiğinde, uçucu kül-kireç, baca tozu-kireç ve klinoptilolit-kireç karışımları ile maksimum giderim verimleri sırasıyla %98,5, %98,3 ve %98,2 bulundu. (0,1 g kireç + 0,4 reaktif)/l madde ilavesi ile 50 mg/l Zn(ll) metal iyonu giderimi incelendiğinde uçucu kül-kireç, baca tozu-kireç ve klinoptilolit-kireç karışımları ile maksimum giderim verimleri sırasıyla %96,5, %96,4 ve %98,4 bulundu. Deneysel çalışmalar sırasında optimum karıştırma süresi 10dk. hızlı 200rpm ve 5dk. yavaş 10rpm olmak üzere toplam 15dk. bulundu.

IV ABSTRACT In this study, the removal of Ni(ll), Cd(ll), Zn(ll) and Cu(ll) metal ions with chemical precipitation from wastewater, using fly ash, kiln dust, klinoptilolit and lime were investigated. The removal efficiencies of 50 mg/l Ni(ll), Cd(ll), Zn(ll) and Cu(ll) metal ions with the use of 0,5g of lime were obtained as 97,0, 97,8 and 98,5 percent respectively. The removal efficiencies of 50 mg/l Ni(ll), Cd(ll), Zn(ll) and Cu(ll) with the use of 0,5g kiln dust were obtained as 55,2, 50,5, 48,7 and 56,2 percent, respectively. Relatively low removal efficiencies were obtained with the additional of fly ash and klinoptilolite as well. In order to increase the removal efficiencies, lime was used with these material. Optimum chemical dosage and stirring time providing the maximum removal efficiencies for varying initial metal ion concentrations were obtained. The amount of dosage providing maximum efficiencies in the removal of 50 mg/l metal ions were obtained as (0,1g lime + 0,4g reagent)/!. The maximum removal efficiencies obtained with the use of a mixture of fly ash-lime, kiln dust-lime and klinoptilolite-lime were found as 99,2, 99,6 and 99,5 percent, respectively. The maximum removal efficiencies with the use of a mixture of fly ash-lime, kiln dust-lime and klinoptilolite-lime in the removal of 100mg/l Cd(ll) metal ions at a dosage proportion of (0,1g lime + o,4g reagent)/l were obtained as 98,3, 98,7 and 98,5 percent, respectively. The removal of 50mg/l Cu(ll) metal ions with the addition of (0,1g lime + 0,4g reagent)/l material was investigated. The maximum removal efficiencies with the use of a mixture fly ash-lime, kiln dust-lime and klinoptilolite-lime were obtained as 98,5, 98.3 and 98,2 percent, respectively. The removal of 50mg/l Zn(ll) metal ions with the addition of (0,1g lime + o,4g reagent)/! material was investigated. The maximum removal efficiencies with the use of a mixture fly ash-lime, kiln dust-lime and klinoptilolite-lime were obtained as 96,5, 96.4 and 98,4 percent, respectively. In all subsequent experiments, the agitation time was maintained at 10min. rapidly 200rpm and 5 min. slowly 10 rpm, which was considered as sufficient for the removal of the metal ions.
Tez (yüksek lisans) –Ondokuz Mayıs Üniversitesi, 1997
Libra Kayıt No: 31058
Keywords: Çevre Mühendisliği; Bakır; Doğal Zeolit; Endüstriyel Atık Su; Kadmiyum; Nikel; Uçucu Kül; Çinko; Environmental Engineering; İyon; Copper; Natural Zeolite; Industrial Waste Water; Cadmium; Nickel; Fly Ash; Zinc; Ion; TEZ YÜK LİS Ç111e