Yüksek Yağlı Diyet ile Obezite Geliştirilen Ratlarda Spirulina ve Enginar Yaprağı Ekstraktının Kan Metabolitleri, Oksidatif Stres, Karaciğer ve Böbrek Üzerine Etkileri

Abstract

Bu araştırmanın amacı, yüksek yağlı diyet ile obezite geliştirilen ratlarda spirulina ve enginar yaprağı ekstraktının kan metabolitleri, oksidatif stres, karaciğer ve böbrek üzerine etkilerini araştırmaktır. Araştırmada, 10-12 haftalık yaşlarda, 200-250 g ağırlığında, 48 adet Wistar Albino ırkı erkek ratlar kullanıldı. Her bir grupta 8 adet rat olacak şekilde bir kontrol ve 4 adet deneme grubu oluşturdu. Araştırmayı, K (Kontrol) grubu (bazal diyet: spirulina ve enginar yaprağı ekstraktı kullanılmamıştır); Y (Yağlı) grubu (yağlı diyet: yemdeki toplam kalorinin yaklaşık %45'i yağdan sağlanmıştır); YS grubu (yağlı diyet+ %5 spirulina), YE grubu (yağlı diyet+400ppm enginar yaprağı ekstraktı) ve YSE grubu (yağlı diyet+%5 spirulina+400 ppm enginar yaprağı ekstratı) oluşturmuştur. Kontrol grubu ile yağlı gruplar arasında ortalama canlı ağırlıklar bakımından 4. haftadan itibaren istatistiksel bir farklılık tespit edilmiştir (P=0.002). Araştırmanın sonunda kontrol grubuna göre Y, YE, YS ve YSE gruplarının canlı ağırlık artışına önemli bir etkisi olmuştur (P<0.001). Ortalama serum trigliserit düzeyleri bakımından Y grubu ile YE, YS ve YSE grupları karşılaştırıldığında diyette kullanılan spirulina ve enginar yaprağı ekstraktının trigliserit düzeyi üzerinde düşürücü bir etki oluşturmuştur. Kolesterol bakımından da benzer etki YS ve YSE gruplarında elde edilmiştir. LDL düzeyini yüksek yağlı diyet artırmıştır. Yüksek yağlı diyete katkı maddelerinin (YE, YS ve YSE) eklenmesi LDL düzeyi üzerinde düşürücü bir etki göstermiştir. Karaciğer hücrelerinde önemli metabolik aktiviteye sahip olan serum ALT değerleri YS ve YSE gruplarında düşmüştür (P<0.05). Serum AST değerleri en düşük YSE grubunda tespit edilmiştir. YSE grubunda ortalama serum AST ve ALT değerlerini düşürerek karaciğer üzerinde koruyucu etki göstermiştir. YS ve YSE grupları toplam oksidan düzeyi üzerinde düşürücü, toplam antioksidan düzeyleri üzerinde artırıcı yönde bir etki oluşturmuştur (P<0.001). Spirulina kullanımı oksidanların vücutta oluşturacağı oksidatif hasarı düşürmüş ve bunun yanında toplam antioksidan kapasiteyi artırmıştır. Yağlı diyet uygulamasının organ ağırlıkları üzerinde (dalak hariç) artırıcı yönde bir etki oluşturmuştur. Canlı ağırlıktaki artışın organ ağırlıklarındaki artışla paralellik göstermektedir. Diyetlerinde yüksek düzeyde yağ kullanılan Y grubunun karaciğer dokusunda TNF-α ve IL6 gen ekspresyonu düzeyini yukarı regüle etmiştir. Kontrol grubunun TNF-α gen ekspresyonu YSE grubu arasında istatistiksel bir farklılık gözlenmezken, YE ve YS grubunda anlamlı bir farklılık belirlenmiştir. Yüksek düzeyde yağ kullanımında spirulina ve enginar takviyesinin tek başına ya da kombinasyonları böbrek dokusunda IL10 gen ekspresyon düzeyini düşürmüştür (P<0.001) ve en düşük gen ekspresyon düzeyi YE grubunda belirlenmiştir.

The aim of this study is to investigate the effects of spirulina and artichoke leaf extract on blood metabolites, oxidative stress, liver, and kidney function in rats with obesity induced by a high-fat diet. The study involved 48 male Wistar Albino rats aged 10-12 weeks, weighing 200-250 g. The rats were divided into one control and four experimental groups, each with 8 rats. The groups were: Group K (Control, basal diet without spirulina or artichoke leaf extract), Group Y (High-fat diet, where approximately 45% of total calories were derived from fat), Group YS (High-fat diet + 5% spirulina), Group YE (High-fat diet + 400 ppm artichoke leaf extract), and Group YSE (High-fat diet + 5% spirulina + 400 ppm artichoke leaf extract). From the 4th week, a statistically significant difference in average body weights was observed between the control and high-fat groups (P=0.002). By the end of the study, significant body weight increases were observed in Groups Y, YE, YS, and YSE compared to the control group (P<0.001). The addition of spirulina and artichoke leaf extract to the diet significantly reduced serum triglyceride levels in the YE, YS, and YSE groups compared to the Y group. A similar reduction in cholesterol levels was observed in the YS and YSE groups. The high-fat diet increased LDL levels, while the addition of spirulina and artichoke leaf extracts (YE, YS, YSE) reduced LDL levels. Serum ALT values, crucial for liver metabolism, were reduced in the YS and YSE groups (P<0.05), with the lowest AST values found in the YSE group, indicating a protective effect on the liver. Spirulina and artichoke leaf extracts (YS, YSE) also reduced total oxidant levels and increased total antioxidant levels (P<0.001). Spirulina usage reduced oxidative damage and increased the total antioxidant capacity in the body. High-fat diet increased organ weights (excluding the spleen), with body weight gains being proportional to organ weight increases. In the Y group, TNF-α and IL6 gene expression levels were upregulated in the liver tissue. While no statistical difference was observed in TNF-α gene expression between the control and YSE groups, significant differences were found in the YE and YS groups. High levels of dietary fat, with spirulina and artichoke supplementation either individually or in combination, reduced IL10 gene expression levels in kidney tissue (P<0.001), with the lowest expression level found in the YE group.