Türkçe Fonolojik Farkındalık Testi: Geliştirilmesi, Geçerlilik ve Güvenirlilik Çalışması

Abstract

Amaç: 4;0-8;11 yaş aralığındaki tipik gelişim gösteren çocuklarınfonolojik farkındalık becerilerini ölçen geçerli ve güvenilir bir testgeliştirmektir. Gereç ve Yöntemler: Türkçe Fonolojik FarkındalıkTesti (FFT), dört dilbilimsel düzeyi içeren 16 alt testten oluşmaktadır.FFT, 524 tipik gelişim gösteren (TGG) ve 30 konuşma sesi bozukluğuolan (KSB) katılımcıya uygulanmıştır. Uygulamalar iki pilot uygulamave bir ana uygulama olmak üzere üç aşamada gerçekleştirilmiştir.FFT’nin geçerliliğini test etmek için kapsam geçerliliği, yapı geçerliliği,ayırt edici geçerlilik analizleri; güvenirliliğini test etmek için iç tutarlılıkve nesnellik analizleri yapılmıştır. Bulgular: FFT’nin kapsam geçerliliğinisağlamak için uzman görüşü alınmıştır ve denemeuygulamalarından elde edilen sonuçlar değerlendirilmiştir. FFT’nin dilbilimseldüzey açısından 4 boyutlu ve görevler açısından 16 boyutlukuramsal yapısı doğrulayıcı faktör analiziyle doğrulanmıştır. Korelasyonadayalı yöntemlerle de alt test puanları ile toplam test puanı arasındakiilişki saptanmış ve yapı geçerliliği desteklenmiştir. FFT’ninTGG’li grupla KSB’li grubu ayırt etme gücünün yüksek olduğu bulunmuştur.İç tutarlılık analizleri, Kuder Richardson (K-20) ve yarıyabölme yöntemleriyle gerçekleştirilmiştir. Puanlayıcılar arası güvenirlilikve gözlemciler arası güvenililik ile nesnellik analizleri gerçekleştirilmiştir.Bu analizler sonucunda da FFT’nin güvenilir bir ölçme aracıolduğu ortaya konmuştur. Sonuç: FFT, 4;0-8;11 yaş aralığındaki tipikgelişim gösteren çocukların fonolojik farkındalık becerilerini değerlendirmekiçin kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçme aracıdır.