Samsun Koşullarında Farklı Ekim Zamanlarının Karabuğday'ın (Fagopyrum Esculentum Moench) Önemli Tarımsal Özellikleri İle Bazı Kalite Kriterlerine Etkisi

Abstract

Samsun koşullarında farklı ekim zamanlarının karabuğday' ın (Fagopyrum esculentum Moench.) önemli tarımsal özellikleri ile bazı kalite kriterlerine etkisini belirlemek amacıyla, Ondokuz Mayıs Üniversitesi Ziraat Fakültesi uygulama ve araştırma arazisinde 2014-2015 üretim sezonunda tesadüf blokları deneme desenine göre dört tekerrürlü olarak yürütülmüştür. Yapılan çalışmada 3 farklı ekim zamanlarının (21 Mayıs, 2 Haziran ve 14 Haziran) karabuğday bitkisinde agronomik özellikler (bitki boyu, birincil dal sayısı, yaprak sayısı, kömeç sayısı, yaprak rengi ve şekli, yaprak ayası en ve boy uzunluğu, çiçek sapı uzunluğu, biyolojik ağırlık, tane verimi, bin tane ağırlığı, tohum tutma oranı) ile bazı kalite parametrelerine (ham protein, ham yağ, rutin ve iyot değeri) olan etkileri araştırılmıştır. Araştırmada elde edilen sonuçlardan bir kısmı incelendiğinde, bitki boyu 48.63-73.46 cm, birincil dal sayısı 1.73-2.82 adet, yaprak sayısı 13.28-32.86 adet, kömeç sayısı 9.08-28.11 adet, biyolojik ağırlık 1048.34-1842.03 kg/da, tane verimi 171.38-276.29 kg/da, bin tane ağırlığı 21.78-24.03 g, protein oranı %10.58-12.16, yağ oranı %1.88-2.33, iyot değeri (ID) 98.75-102.15 olarak tespit edilmiştir.

The experiment conducted in experimental field of Ondokuz Mayıs University in 2014-2015 growing period by random block experimental design with 4 repetitions in order to determine the effect of differetn sowing dates on agricultural traits and some quality parameters of buckwheat (Fagopyrum esculentum Moench.) in Samsun ecological conditions. The effect of 3 different sowing dates (21 May, 2 July and 14 July)on agronomic traits (plant height, number of primary branches, number of leaves, number of inflorescence, leaf colour and leaf shape, leaf length and width, length of peduncle, biological weight, seed yield, thousand seed weight, seed retention rate) and some quality parameters (crude protein, crude oil, rutin and iodine value) are investigated. According to the results; plant height varied between 48.63-73.46 cm, number of primary branches 1.73-2.82, number of leaves 13.28-32.86, number inflorescence 9.08-28.11, biological weight 1048.34-1842.03 kg/da, seed yield 171.38-276.29 kg/da, thousand seed weight 21.78-24.03 g, protein rate 10.58-12.16 %, oil rate 88-2.33 %, iodine value (ID) 98.75-102.15.