Enerji Coğrafyası Açısından Türkiye-Azerbaycan İlişkileri

Abstract

Araştırmada Türkiye ve Azerbaycan ilişkileri enerji coğrafyası açısından ele alınmıştır. Sanayi Devrimi`nden itibaren enerji gittikçe önemini ve kullanım alanını artırmış ve 2000`li yıllardan itibaren ise enerji nakli, enerji güvenliği dünya gündemi ve siyasetinin önemli bir parçası haline gelmiştir. Araştırmanın amacı Türkiye ve Azerbaycan ilişkilerinin enerji boyutunu incelemek olmuştur. Araştırma sonucunda Türkiye`nin enerji talebini karşılamak için Azerbaycan`ın enerji kaynaklarına ihtiyacı olduğu, Azerbaycan`ın ise enerji kaynaklarını satması için Türkiye`nin güvenilir bir transit ülke olduğu ve bu yüzden de bu iki ülke arasındaki enerji ilişkilerinin giderek önem kazanacağı ortaya çıkmıştır. Araştırmanın birinci bölümünde enerjinin tanımı, enerji kaynakları ve onların sınıflandırılması, dünyadaki fosil enerji kaynaklarının rezerv, üretim ve tüketim miktarları ile ilgili bilgilere yer verilmiştir. Çalışmanın ikinci ve üçüncü bölümünde Türkiye ve Azerbaycan`daki fosil enerji kaynaklarının rezerv, üretim ve tüketim miktarları yer almaktadır. Dördüncü bölümde ise Azerbaycan`ın petrol ve doğal gazını Avrupa ve Türkiye`ye ulaştırmak için imzaladığı anlaşmalar, mevcut ve inşaat halinde olan ve planlanan boru hatları ile ilgili bilgilere yer verilmiştir. Azerbaycan ve Türkiye arasındaki ekonomik, askeri, eğitim ve turizm alanındaki ilişkilere ise araştırmanın son bölümünde yer verilmiştir. Anahtar Sözcükler: Türkiye Azerbaycan İlişkileri, Petrol, Doğal Gaz, Boru Hatları, Enerji CoğrafyasıIn this study Turkey and Azerbaijan relations was analyzed in terms of energy geography. After the Industrial Revolution, energy has increased its importance and usability options and since 2000, energy transmission and energy security has become an important part of the world agenda and politics. The purpose of this study was to investigate the energy dimension of Turkey and Azerbaijan relations. Research results to meet Turkey's energy demand is the need for Azerbaijan's energy resources, Azerbaijan is to be a reliable transit country for Turkey in order to sell their energy resources and therefore also appeared to become increasingly important energy ties between the two countries. The definition of energy, energy resources and their classification, information about reserves, production and consumption amounts of fossil energy resources in the world are given in the first part of this research. Reserves, consumption and production amounts of fossil energy resources in Turkey and Azerbaijan is included in the second and third part of this study. Signed agreements for delivering Azerbaijan`s oil and natural gas to Europe and Turkey, information about existing, under construction and planned pipelines is given in the fourth part. Relations between Turkey and Azerbaijan began to develop after Azerbaijan gained its independence. Turkey and Azerbaijan relations in the military, education and tourism field have been included in the last part of the research. Key Words: Turkey Azerbaijan relations, Oil, Natural Gas, Pipelines, Energy Geography