Bazı Aspir (Carthamus Tinctorius L.) Çeşitlerinin Samsun Ekolojik Koşullarında Verim, Verim Unsurları ve Kalite Kriterlerinin Belirlenmesi

Abstract

Çalışma, Karadeniz Tarımsal Araştırma Enstitüsü'nde 2011 yılı bahar döneminde yapılmıştır. Denemede dört farklı aspir çeşidinde verim, verim unsurlarının ve ham yağ oranlarını belirlenmesi amaçlanmış ve materyal olarak Remzibey, Dinçer, Balcı ve Yenice çeşitleri kullanılmıştır. Araştırma, tesadüf blokları deneme desenine göre 4 tekrarlamalı olarak Bu araştırmanın sonuçlarına göre çıkış 8-14 gün, ilk çiçeklenme 57-62 gün, % 50 çiçeklenme 87-97 gün ve tabla oluşum 50-60 günden gerçekleşmiştir. Bitki boyu 49.42-71.15 cm, bitki başına dal sayısı 3.57-4.47adet, bin tane ağırlığı 22.95-30.14g, tohum verimi 87.75-146.3 kg/da, ham yağ oranı 17.2-21.4 % ,ham yağ verimi 14,67 -30.05kg/da, protein oranı % 11.48-16.14, ham protein verimi 12.87-23.97 kg/da ve çiçek verimi 0.16-0.27g/da arasında değişim göstermiştir.Yapılan çalışmada; bitki boyu, bitki başına dal sayısı, çiçek verimi, ham protein oranı bakımından en yüksek değerler Yenice çeşidinden elde edilirken, ham yağ verimi, ham protein verimi, yaprağın eni, yaprağın boyu, tohum verimi bakımından ise en yüksek değerlere sahip olan çeşidin Dinçer çeşidi olduğu tespit edilmiştir. Bitki başına birincil dal sayısı bakımından ise en yüksek değer Remzibey çeşidinden elde edilmiştir.

This study was conducted in Black Sea Agricultural Research Institute in 2011 in spring season. In this study, to determine that yield, yield components and crude fat rates were aimed in four safflower cultivars (Remzibey, Dinçer, Balcı and Yenice). The study was established according to the randomized block experimental design with four replication. According to the research results appearing took 8-14 days from sowing time. First flowering time was 57-62 days, appearing of crown board time was 50-60 days, plant height was 49.42-71.15 cm, number of branches per plant was 3.57-4.47, 1000-grain-weight was 22.95 -30.14g, seed yield was 87.75-146.3 kg/da, crude fat was 17.2-21.4 % , yield of crude fat 14,67- 30.05kg/da, crude protein was 11.48-16.14 %, yield of crude protein 12.87-23.97 kg/da and flower yield 0.1625-0.2725 g/da.The best resuts of plant height ,number of branches per plant, flower yield and crude protein were determined to Yenice cultivar. On the other hand, the highest results of yield of crude protein,yield of crude fat, seed yield, leaf length and leaf width were determined to Dinçer cultivar. According to number of primary branches per plant the highest result was found in Remzibey cultivar.Keywords: Safflower, Carthamus tinctorius L., adaptation, yield, oil ration.